Су басуларны (су басуларны) фаразларга мөмкин, димәк, кисәтү чаралары кабул итәргә. Су басу ихтималы турында фаразлар алгач, сиреналар, радио һәм телевидение челтәре аша халыкка хәбәр итү мөмкин булган башка чаралар ярдәмендә башкарыла.
Су басу (су басу) куркынычы турында кисәтү алгач, бу хакта якыннарыгызга, күршеләрегезгә хәбәр итегез, картларга һәм авыруларга ярдәм күрсәтегез. Мәгълүматта су басу вакыты һәм чикләре турында хәбәр ителәчәк, халыкка максатчан тәртип һәм эвакуация тәртибе турында киңәшләр биреләчәк.
Эвакуация алдыннан үз йортын саклап калу өчен:
суны, газны, электрны сүндерергә;
мичтәге утны сүндерергә;
биналарның югары катларына (чормаларына) кыйммәтле әйберләрне һәм милекне күчерергә;
тәрәзәләрне һәм ишекләрне ябарга, кирәк булганда тәрәзәләрне һәм беренче катларның ишекләрен такта яки фанера белән тутырырга.
Эвакуация башлану турында сигнал алганда тиз арада җыярга һәм махсус:
Документлар (герметик төргәктә), кыйммәтле әйберләр, дарулар;
сезон буенча кием һәм аяк киеме комплекты;
азык-төлек запасы берничә көнгә, аннары игълан ителгән эвакуация пунктына куркынычсыз районнарга озату өчен барырга.
Кинәт су басу вакытында ярдәм килгәнче мөмкин кадәр тизрәк кирәк:
Әгәр авылда яки шәхси секторда су басу булса, терлекләрне су басу зонасыннан ерак булган куркынычсыз урыннарга куарга.
Якындагы куркынычсыз калку урынны алырга һәм су буенча оештырылган эвакуациягә әзер булырга. Ярдәм килгәнче шунда калыгыз.
Коткаручыларга су белән киселгән һәм ярдәмгә мохтаҗ кешеләрне вакытында табарга мөмкинлек бирә торган чаралар күрергә:
якты вакытта-тукыманы биек урынга элеп куярга (мәсәлән, ак яки төсле сөлге);
караңгы вакытта-ут сигналы бирү: учак ягыгыз, фонарь кабызыгыз, фонарь белән сигнал бирегез.
Куркыныч предметларны алтынчы белән этеп җибәрегез.
Әгәр су килүен дәвам итсә:
кул астындагы материаллардан сал ясагыз;
су дәрәҗәсе сез булган урынга җиткәч кенә эвакуацияләнегез;
плот белән колга ярдәмендә идарә итегез;
якындагы, куркынычсыз урынга йөзегез;
сезне күрергә мөмкинлек бирә торган сигналлар бирегез.
Суга кергәч, йөзүче әйберләргә тотыныгыз, рухыгызны саклагыз!
Су басуда яки урманда булса:
калкулыкларга чыгарга кирәк, әгәр андый калкулык булмаса — агачка менәргә кирәк;
кешене суда тотып калырлык барлык әйберләр (бүрәнәләр, такталар, агач ишекләр, мичкәләр, автомобиль шиналары һ.б.) кулланыла.
Су басудан соң гамәлләр
бинага якынлашканда сак булыгыз, аның барлык конструкцияләренең (диварларының, идәннәренең) ышанычлылыгын тикшерегез, нинди дә булса предметларның, өзелгән һәм асылынып торган электр чыбыкларының егылуыннан сакланыгыз;
эчке бүлмәләрне караганда, һавада газ булу ихтималы булганга, яктылык чыганагы итеп ачык ут, шырпы, шәм һ.б. кулланмагыз. Бу максатларда батареялардагы электр фонарьларын Файдаланырга кирәк;
бүлмәләрне җилләтегез, идәннән һәм стеналардан пычракны алыгыз, подваллардан суны суыртып, торак бинаны киптерегез, пычранган савыт-сабаны, аш-су приборларын, мебель өслеген зарарсызландырыгыз. Бу максатларда кайнар су яки агарткыч кулланыгыз;
электрүткәргечләрнең, газ белән тәэмин итү торбаүткәргечләренең, суүткәргечләрнең һәм канализациянең төзеклеген тикшерегез. Белгечләр ярдәмендә аларның төзеклегенә ышанмыйча, алардан файдаланмагыз;
су белән контактта булган азык-төлек продуктларын һәм эчә торган су запасларын ташлагыз;
коеларны салынган пычрактан чистартуны оештырыгыз һәм алардан су суыртыгыз.
Теләсә нинди шартларда да үз-үзегезне кулда тота алмагыз, паникага бирелмәгез, тиз, ләкин су-зыгысыз һәм ышанычлы хәрәкәт итегез. Теләсә нинди гадәттән тыш хәл килеп чыкканда, кешеләрнең гомеренә һәм сәламәтлегенә куркыныч янаганда, 112 номерына шалтыратыгыз!